PFAS từng được sử dụng trong một số vật liệu tiếp xúc thực phẩm nhờ khả năng chống dầu, chống nước và chống bám bẩn. Các ứng dụng thường được nhắc đến gồm giấy gói thức ăn nhanh, hộp mang đi, túi bỏng ngô dùng trong lò vi sóng và một số loại giấy hoặc bìa cần khả năng chống dầu mỡ.

Tuy nhiên, những năm gần đây, các quy định về PFAS đã thay đổi nhanh chóng.

Tại Mỹ, các chất chứa PFAS dùng làm tác nhân chống dầu mỡ cho giấy và bìa tiếp xúc thực phẩm đã được rút khỏi thị trường. Tại EU, từ 12/08/2026, bao bì tiếp xúc thực phẩm có hàm lượng PFAS bằng hoặc vượt các ngưỡng quy định không còn được phép đưa ra thị trường.

Điều này khiến PFAS trở thành vấn đề doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu hoặc xuất khẩu bao bì thực phẩm cần đặc biệt lưu ý.

PFAS là gì?

PFAS là tên gọi chung của các chất per- và polyfluoroalkyl, một nhóm rất lớn gồm hàng nghìn hóa chất tổng hợp có chứa liên kết carbon–fluor.

Liên kết này có độ bền cao, khiến nhiều PFAS khó phân hủy sau khi được phát thải ra môi trường. ECHA cho biết PFAS đã được phát hiện trong nước ngầm, nước mặt và đất; việc xử lý các khu vực ô nhiễm PFAS thường phức tạp và tốn kém.

PFAS có nhiều tính chất khác nhau và không nên được xem như một hóa chất duy nhất. Chúng có thể tồn tại dưới dạng khí, chất lỏng, chất rắn hoặc polymer phân tử lượng cao.

Trong công nghiệp, một số PFAS được sử dụng vì các đặc tính như:

• Chống dầu mỡ.
• Chống nước.
• Chống bám bẩn.
• Chịu nhiệt.
• Tạo bề mặt chống dính.

Chính những đặc tính này từng khiến PFAS được sử dụng trong một số loại bao bì tiếp xúc thực phẩm.

PFAS xuất hiện trong bao bì thực phẩm như thế nào?

PFAS không phải là thành phần mặc định của tất cả bao bì thực phẩm.

Trong các ứng dụng từng được FDA xác nhận, PFAS chủ yếu được sử dụng làm tác nhân chống dầu mỡ trên giấy và bìa giấy để hạn chế dầu, mỡ hoặc nước thấm qua vật liệu.

Các ví dụ có thể gồm:

• Giấy gói thức ăn nhanh.
• Hộp giấy mang đi.
• Túi bỏng ngô dùng trong lò vi sóng.
• Bao bì thức ăn cho thú cưng bằng giấy.
• Một số giấy nướng hoặc giấy chống dầu.

PFAS có thể được đưa vào vật liệu trong quá trình:

• Xử lý bề mặt.
• Phủ lớp chống dầu.
• Bổ sung vào bột giấy.
• Sử dụng một số hóa chất xử lý vật liệu.

Ngoài việc được sử dụng có chủ đích, FDA cũng lưu ý PFAS có thể xuất hiện dưới dạng tạp chất hoặc chất nhiễm trong quá trình sản xuất. Vì vậy, việc phát hiện một lượng fluor hoặc PFAS rất thấp không nhất thiết chứng minh nhà sản xuất đã cố ý bổ sung PFAS.

Bao bì PET, PE hoặc nhôm có mặc định chứa PFAS không?

Không.

Không có cơ sở để nói chung rằng:

“Bao bì PET, nhôm hoặc mọi loại túi thực phẩm đều chứa PFAS.”

Sự hiện diện của PFAS phải được đánh giá theo:

nguyên liệu + phụ gia + lớp phủ + mực/keo + quy trình sản xuất cụ thể.

Đối với bao bì màng mềm thông thường như PET/PE hoặc OPP/CPP, doanh nghiệp không nên kết luận có hoặc không có PFAS chỉ từ tên cấu trúc vật liệu.

Tại sao PFAS trong bao bì thực phẩm được quan tâm?

Một số PFAS có khả năng di chuyển từ vật liệu tiếp xúc vào thực phẩm trong những điều kiện nhất định.

FDA từng xác định các chất chứa PFAS dùng làm lớp chống dầu trên giấy và bìa có khả năng tạo phơi nhiễm qua thực phẩm do các phân tử nhỏ có thể di chuyển từ lớp xử lý sang thực phẩm.

Đây là một trong những lý do nhóm ứng dụng này được ưu tiên loại bỏ tại Mỹ.

Vấn đề thứ hai là tính tồn lưu môi trường.

ECHA mô tả PFAS là nhóm hóa chất có liên kết carbon–fluor rất bền và nhiều chất có khả năng di chuyển xa trong môi trường. Nếu tiếp tục phát thải, PFAS có thể tích tụ trong môi trường, nước uống và chuỗi thực phẩm.

PFAS ảnh hưởng đến sức khỏe như thế nào?

Không nên quy tất cả PFAS về một mức độc tính duy nhất.

EPA nhấn mạnh PFAS là một nhóm rất lớn và dữ liệu độc tính hiện tập trung chủ yếu vào một số hợp chất đã được nghiên cứu nhiều hơn. Tuy nhiên, nghiên cứu hiện có cho thấy phơi nhiễm ở một số mức đối với một số PFAS có thể liên quan đến các tác động như:

• Giảm khả năng sinh sản hoặc tăng nguy cơ tăng huyết áp ở phụ nữ mang thai.
• Một số tác động đến quá trình phát triển ở trẻ.
• Tăng nguy cơ đối với một số loại ung thư như ung thư thận hoặc tinh hoàn.
• Giảm một số đáp ứng miễn dịch, bao gồm đáp ứng với vaccine.
• Ảnh hưởng đến hormone.
• Tăng cholesterol.

Điều này khác với việc khẳng định:

“Mọi PFAS đều gây ung thư.”

Mức độ rủi ro còn phụ thuộc vào:

• Loại PFAS.
• Nồng độ.
• Thời gian phơi nhiễm.
• Đường phơi nhiễm.
• Đặc điểm của từng nhóm dân số.

Quy định PFAS trong bao bì thực phẩm mới nhất năm 2026

Các quy định không giống nhau giữa các thị trường.

Quy định mới của EU: PFAS trong bao bì thực phẩm bị giới hạn từ 12/08/2026

Regulation (EU) 2025/40 về bao bì và chất thải bao bì – PPWR – bắt đầu áp dụng từ 12/08/2026.

Điều 5 quy định bao bì tiếp xúc thực phẩm không được đưa ra thị trường EU nếu hàm lượng PFAS bằng hoặc vượt một trong các mức dưới đây.

Quy định cũng nêu rằng nếu tổng hàm lượng fluor vượt 50 mg/kg, doanh nghiệp thuộc phạm vi áp dụng có thể phải cung cấp bằng chứng để xác định lượng fluor đó đến từ PFAS hay từ các chất chứa fluor khác, phục vụ hồ sơ kỹ thuật.

25 ppb, 250 ppb và 50 ppm có nghĩa là gì?

Ba mức này không phải ba cách viết của cùng một giới hạn.

Chúng tương ứng với các cách đánh giá khác nhau:

• 25 ppb: áp dụng cho từng PFAS được phân tích mục tiêu.
• 250 ppb: áp dụng cho tổng các PFAS mục tiêu.
• 50 ppm: mức tổng đối với PFAS, bao gồm cả PFAS polymer.

Doanh nghiệp xuất khẩu bao bì thực phẩm sang EU vì vậy cần hiểu rõ phương pháp thử và phạm vi chất được đo, chứ không chỉ nhìn một kết quả “PFAS: không phát hiện”.

PPWR áp dụng cho những loại bao bì nào?

Quy định PFAS tại Điều 5 tập trung vào bao bì tiếp xúc thực phẩm.

Ủy ban châu Âu giải thích đây là bao bì:

• Được dự kiến tiếp xúc với thực phẩm; hoặc
• Đã tiếp xúc với thực phẩm và được thiết kế cho mục đích đó.

Do đó, các doanh nghiệp sản xuất:

• Bao bì thức ăn nhanh.
• Túi thực phẩm.
• Màng tiếp xúc trực tiếp.
• Hộp takeaway.
• Giấy gói thực phẩm.
• Các hệ thống bao bì cấp một khác.

để xuất khẩu vào EU cần đưa yêu cầu PFAS vào quá trình đánh giá tuân thủ.

Đan Mạch đã cấm PFAS trong giấy và bìa tiếp xúc thực phẩm từ năm 2020

Đan Mạch là một trong những thị trường đi trước EU về vấn đề này.

Từ 01/07/2020, nước này cấm đưa ra thị trường vật liệu giấy và bìa tiếp xúc thực phẩm có sử dụng PFAS.

Cơ quan quản lý thực phẩm Đan Mạch cũng sử dụng một giá trị chỉ thị 20 µg fluor hữu cơ/g giấy để hỗ trợ doanh nghiệp xác định khả năng PFAS đã được sử dụng.

Mức dưới giá trị chỉ thị có thể được xem như nhiễm nền ngoài ý muốn trong hệ thống đánh giá của Đan Mạch; nếu cao hơn, doanh nghiệp cần có tài liệu chứng minh phù hợp.

Sau khi quy định PFAS của PPWR EU có hiệu lực, cơ quan Đan Mạch cho biết sẽ xem việc đáp ứng yêu cầu PFAS của PPWR là cơ sở để đánh giá sự phù hợp với lệnh cấm quốc gia trong trường hợp tương ứng.

Mỹ đã loại bỏ PFAS chống dầu khỏi bao bì giấy thực phẩm

Cách quản lý của Mỹ khác với EU.

Năm 2020, FDA đạt được thỏa thuận với các nhà sản xuất về việc loại bỏ một số tác nhân chống dầu chứa PFAS khỏi thị trường.

Đến tháng 02/2024, FDA xác nhận các tác nhân chống dầu chứa PFAS không còn được các nhà sản xuất bán cho mục đích sử dụng trên bao bì giấy thực phẩm tại Mỹ.

Tiếp đó, ngày 06/01/2025, 35 Food Contact Notifications liên quan đến PFAS dùng làm lớp chống dầu trên giấy và bìa thực phẩm chính thức không còn hiệu lực. FDA đặt ngày 30/06/2025 làm mốc tuân thủ đối với một số lượng hàng tồn chuyển tiếp đủ điều kiện.

Mỹ có cấm toàn bộ PFAS trong mọi vật liệu tiếp xúc thực phẩm không?

Không nên diễn đạt như vậy.

FDA vẫn phân biệt nhiều ứng dụng PFAS khác nhau trong vật liệu tiếp xúc thực phẩm như:

• Một số lớp phủ chống dính.
• Gioăng trong thiết bị chế biến.
• Trợ chất sản xuất.
• Các ứng dụng khác được đánh giá riêng.

Lệnh loại bỏ được đề cập ở trên tập trung vào PFAS dùng làm tác nhân chống dầu trên giấy và bìa bao bì thực phẩm.

Vì vậy, câu:

“Mỹ đã cấm toàn bộ PFAS trong tất cả bao bì thực phẩm”

là không chính xác.

EU có đang chuẩn bị cấm toàn bộ PFAS theo REACH không?

EU đang xem xét một đề xuất hạn chế PFAS trên phạm vi rộng hơn theo REACH, nhưng tính đến 16/09/2026, quy trình này chưa hoàn tất.

Tháng 03/2026:

• Ủy ban Đánh giá Rủi ro của ECHA đã thông qua ý kiến cuối cùng.
• Ủy ban Phân tích Kinh tế – Xã hội đã đưa ra dự thảo ý kiến.
• ECHA cho biết cả hai ủy ban ủng hộ hạn chế PFAS ở cấp EU với một số miễn trừ có mục tiêu.

Sau giai đoạn tham vấn kết thúc tháng 05/2026, SEAC dự kiến thông qua ý kiến cuối cùng vào cuối năm 2026. Sau đó hồ sơ mới được chuyển sang Ủy ban châu Âu để tiếp tục quy trình quyết định.

Do đó, cần phân biệt:

Giới hạn PFAS trong bao bì thực phẩm theo PPWR: đã áp dụng từ 12/08/2026.

Đề xuất hạn chế PFAS rộng hơn theo REACH: vẫn đang trong quá trình hoàn thiện.

Có thể kiểm tra PFAS trong bao bì bằng những phương pháp nào?

Việc kiểm tra PFAS phức tạp hơn một phép thử đơn lẻ.

Tùy mục tiêu và thị trường, doanh nghiệp có thể gặp các nhóm phương pháp như:

Phân tích PFAS mục tiêu

Phòng thử nghiệm xác định cụ thể một danh sách các PFAS riêng lẻ.

Kết quả kiểu này được sử dụng để đánh giá các ngưỡng như 25 ppb hoặc tổng PFAS mục tiêu 250 ppb trong PPWR.

Tổng fluor hoặc fluor hữu cơ

Các phép thử như tổng fluor hoặc tổng fluor hữu cơ có thể được sử dụng như công cụ sàng lọc để phát hiện lượng fluor trong vật liệu.

Tuy nhiên, FDA lưu ý rằng tổng fluor không thể tự xác định fluor đó có phải PFAS hay không, bởi vật liệu có thể chứa các hợp chất fluor khác.

Vì vậy:

Có fluor không đồng nghĩa chắc chắn có PFAS.

Ngược lại, một kết quả sàng lọc cao có thể là tín hiệu cần thực hiện phân tích chuyên sâu hơn.

Doanh nghiệp có thể ghi “PFAS-free” chỉ dựa vào kết quả không phát hiện không?

Cần thận trọng.

Một kết quả “ND – không phát hiện” luôn gắn với:

• Danh sách PFAS được phân tích.
• Phương pháp thử.
• Giới hạn phát hiện.
• Giới hạn định lượng.
• Loại mẫu.

Ví dụ, nếu phòng thử nghiệm chỉ phân tích 30 PFAS mục tiêu thì kết quả:

“30 PFAS không phát hiện”

không đồng nghĩa với:

“không tồn tại bất kỳ PFAS nào”.

Do đó, trước khi sử dụng claim PFAS-free, doanh nghiệp nên xác định rõ:

• Định nghĩa PFAS áp dụng.
• Thị trường mục tiêu.
• Danh sách chất được thử.
• Phương pháp thử.
• Ngưỡng áp dụng.
• Hồ sơ nguyên liệu từ nhà cung cấp.

Doanh nghiệp xuất khẩu bao bì sang EU cần chuẩn bị gì?

Từ 12/08/2026, yêu cầu PFAS nên được đưa vào quy trình kiểm soát ngay từ khâu lựa chọn nguyên liệu.

Một checklist thực tế có thể gồm:

Với những cấu trúc sử dụng nhiều nguyên liệu từ nhiều nhà cung cấp, việc kiểm soát hồ sơ chuỗi cung ứng đặc biệt quan trọng.

Có cần loại bỏ fluor khỏi mọi bao bì không?

Không nên đồng nhất hai khái niệm:

fluor và PFAS.

Fluor có thể tồn tại trong những hợp chất không thuộc nhóm PFAS.

Đây cũng là lý do PPWR yêu cầu bổ sung bằng chứng khi tổng fluor vượt một ngưỡng nhất định, thay vì mặc định toàn bộ fluor đo được đều là PFAS.

Doanh nghiệp nên dựa trên phân tích hóa học và yêu cầu pháp lý thay vì chỉ sử dụng phép đo fluor tổng để kết luận.

Có thể thay PFAS bằng vật liệu nào?

Không có một vật liệu thay thế duy nhất phù hợp cho mọi ứng dụng.

Đối với giấy hoặc bìa chống dầu, các hướng phát triển có thể gồm:

• Lớp phủ không chứa fluor.
• Hệ phủ phân tán gốc nước.
• Các lớp cản polymer phù hợp.
• Vật liệu cellulose được xử lý theo công nghệ khác.
• Kết hợp cấu trúc vật liệu để đạt khả năng cản mà không cần PFAS.

Tuy nhiên, khi thay đổi lớp phủ, doanh nghiệp vẫn cần kiểm tra:

• Khả năng chống dầu.
• Khả năng chống nước.
• An toàn tiếp xúc thực phẩm.
• Khả năng hàn hoặc gia công.
• Khả năng tái chế.
• Khả năng chạy máy.
• Chi phí.
• Thời hạn bảo quản của sản phẩm.

Một giải pháp “không PFAS” nhưng làm bao bì mất khả năng bảo vệ thực phẩm chưa chắc là giải pháp phù hợp.

Bao bì giấy không tự động an toàn hơn bao bì nhựa

Việc PFAS từng được sử dụng trong giấy chống dầu là một ví dụ cho thấy không nên đánh giá tính an toàn hoặc bền vững chỉ dựa trên tên vật liệu.

Một bao bì giấy có thể cần:

• Lớp phủ.
• Keo.
• Mực.
• Vật liệu cản.

để đáp ứng yêu cầu sử dụng.

Trong khi đó, một cấu trúc nhựa phù hợp có thể không cần dùng PFAS cho chức năng chống dầu.

Do đó, đánh giá bao bì cần dựa trên:

cấu trúc thực tế + thành phần hóa học + chức năng + điều kiện sử dụng + khả năng xử lý sau sử dụng.

Việt Nam quản lý PFAS như thế nào?

Tại Việt Nam, một số PFAS cụ thể đã xuất hiện trong hệ thống quản lý hóa chất liên quan đến các công ước quốc tế.

Nghị định 24/2026/NĐ-CP hiện liệt kê các nhóm như PFHxS, PFOA và các hợp chất liên quan trong danh mục hóa chất thuộc các công ước quốc tế.

Đối với bao bì tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm, doanh nghiệp tại Việt Nam còn phải tuân thủ các quy định an toàn thực phẩm và QCVN tương ứng theo loại vật liệu.

Tuy nhiên, với sản phẩm xuất khẩu, yêu cầu của thị trường nhập khẩu có thể chặt chẽ hơn yêu cầu nội địa. Vì vậy, doanh nghiệp sản xuất cho EU từ tháng 8/2026 cần đặc biệt đối chiếu giới hạn PFAS của PPWR ngay cả khi bao bì được sản xuất tại Việt Nam.

BMP Group và yêu cầu kiểm soát PFAS cho bao bì xuất khẩu

Đối với một dự án bao bì thực phẩm dành cho thị trường có quy định PFAS, việc lựa chọn nguyên liệu cần được thực hiện ngay từ giai đoạn phát triển cấu trúc.

BMP hiện cung cấp các giải pháp bao bì thực phẩm như bao bì màng mềm, màng PE và bao bì giấy, đồng thời công bố khả năng hỗ trợ khách hàng phát triển cấu trúc phù hợp với yêu cầu của thị trường nội địa và xuất khẩu.

Đối với yêu cầu PFAS, doanh nghiệp nên trao đổi ngay từ đầu về:

• Thị trường xuất khẩu.
• Loại thực phẩm tiếp xúc.
• Cấu trúc dự kiến.
• Yêu cầu coating.
• Điều kiện bảo quản.
• Tiêu chuẩn kiểm nghiệm của khách hàng.

Nếu sản phẩm xuất sang EU, hồ sơ nguyên liệu và kết quả thử cần được xây dựng dựa trên các giới hạn áp dụng theo PPWR thay vì chỉ sử dụng tiêu chuẩn nội bộ.

BMP hiện vận hành hai nhà máy chính tại VSIP II-A và KCN Tân Phú Trung, với tổng năng lực sản xuất được công bố khoảng 4.200 tấn/tháng.

Hệ thống chứng nhận hiện được BMP công bố gồm ISO 9001, ISO 15378, BRCGS Packaging, ISCC PLUS và FSC®.

Không nên tiếp tục sử dụng khẳng định cũ rằng BMP đã “loại bỏ toàn bộ PFAS” hoặc là “đơn vị tiên phong về bao bì không PFAS” nếu chưa có tài liệu công khai xác nhận cụ thể cho từng nhóm sản phẩm.

Liên hệ BMP Group

Doanh nghiệp cần tư vấn về vật liệu, cấu trúc hoặc yêu cầu bao bì cho thị trường xuất khẩu có thể liên hệ:

Hotline: (+84) 28 66 756 588
Email: info@bmppack.com / we.care@bmppack.com

Kết luận

“Lệnh cấm PFAS trong bao bì thực phẩm” không phải là một lệnh cấm toàn cầu duy nhất.

Mỗi thị trường đang có cách quản lý khác nhau.

Tại EU, từ 12/08/2026, PPWR đã thiết lập các giới hạn PFAS cụ thể đối với bao bì tiếp xúc thực phẩm.

Tại Mỹ, PFAS dùng làm tác nhân chống dầu trên giấy và bìa thực phẩm đã được loại khỏi thị trường và 35 thông báo tiếp xúc thực phẩm liên quan đã mất hiệu lực.

Đan Mạch đã áp dụng quy định đối với PFAS trong giấy và bìa tiếp xúc thực phẩm từ năm 2020.

Bên cạnh đó, đề xuất hạn chế PFAS rộng hơn theo REACH vẫn đang tiếp tục được EU đánh giá.

Đối với doanh nghiệp bao bì, trọng tâm không nên chỉ là hỏi:

“Vật liệu này có PFAS hay không?”

mà cần xác định đầy đủ:

PFAS nào được kiểm soát, bằng phương pháp nào, ngưỡng bao nhiêu và theo quy định của thị trường nào.

Đặc biệt với doanh nghiệp xuất khẩu sang EU, từ năm 2026 việc kiểm soát PFAS cần trở thành một phần của quy trình:

lựa chọn nguyên liệu → khai báo nhà cung cấp → kiểm nghiệm → hồ sơ kỹ thuật → quản lý thay đổi.